Brassband St. Gerlach

(ergens gelezen)

"Stille nacht, heilige nacht"

Vierentwintig december 1818. Joseph Mohr was hulppriester in het plaatsje Oberndorf, niet ver van Salzburg. Zijn vriend Franz Xaver Gruber was onderwijzer en organist in het naburige Arnsdorf.

Kerstavond. Joseph bracht zijn vriend een gedicht van zes strofen. Hij vroeg aan Franz om een passende melodie te componeren. Ze moest geschikt zijn voor twee solostemmen, een koor en gitaarbegeleiding. Franz zette zich meteen aan het werk. Zo ontstond in de kerstnacht van het jaar 1818 het nu in heel de wereld bekende lied "Stille nacht, heilige nacht". Mohr vond de melodie onmiddellijk mooi. En samen met zijn vriend zong hij het lied tijdens de nachtmis in de St. Nikolauskerk in Oberndorf. Gruber zong bas, Mohr tenor en hij begeleidde op de gitaar. Het kerkkoor herhaalde de twee slotverzen van iedere strofe. Het succes was overweldigend.

Heel vaak wordt beweerd dat het lied onmiddellijk daarna overal bekend werd. Maar dat is niet zo. Het is zelfs niet zeker of het de volgende jaren tijdens de nachtmis in Oberndorf werd gezongen. Misschien hadden we er wel nooit meer iets over gehoord, als niet orgelbouwer Karl Mauracher was komen opdagen. Mauracher was Tiroler en kwam in 1825 het orgel in Oberndorf repareren. Hij hoorde het lied zingen en nam het mee naar Tirol. Vandaar werd het jaren later door zanggroepen naar Duitsland gebracht. Joseph Mohr en Franz Xaver Gruber waren toen al lang vergeten. Maar in de helft van vorige eeuw kwam de Koninklijke Hofmuziekkapel van Berlijn naar Salzburg. De leden wilden graag meer weten over het kerstlied dat ze in Duitsland hadden gehoord. Franz Xaver Gruber kon nu vertellen hoe het lied was ontstaan en al gauw kwam er van alle kanten belangstelling. Het duurde niet lang of het werd in alle talen en overal ter wereld gezongen.

In 1905 werd de St. Nikolauskerk, waar het première had, bij een overstroming vernield. In 1937 bouwde men op dezelfde plaats een kleine eenvoudige kapel ter herinnering aan de makers van het wondermooie kerstlied.

"Stille nacht, heilige nacht" wordt nog ieder jaar in Oberndorf tijdens de nachtmis gezongen. En niet in Oberndorf alleen !